Foto van Wijzingen bijhouden

Recensie: Wijzigingen bijhouden van Sayed Kashua

Deze zomer lazen we Wijzigingen bijhouden, van de Palestijns-Israëlische schrijven Sayed Kashua. Het boek verscheen in januari van dit jaar bij uitgeverij Ambo | Anthos.

De ik-figuur is S., een Israëlische Arabier, opgegroeid in het Palestijnse dorp Tira. Maar daar woont hij intussen niet meer. Veertien jaar eerder is hij met zijn vrouw Falastien (Palestina in het Arabisch) en kinderen naar Illinois verhuisd. Het verhaal is zo geschreven dat het lijkt alsof je vanaf de eerste bladzijde zou moeten weten waarom. Op deze manier nodigt de roman uit om te blijven lezen, om het zo snel mogelijk te lezen zelfs. Want stukje bij beetje ontdekken we waarom S. zijn dorp Tira moest verlaten. Waarom hij en zijn vrouw gescheiden leven. En waarom S. terug moet als zijn vader ziek blijkt te zijn.

Zwijgen

Wanneer we verder komen in het boek ontwaren we de belangrijkste thema’s die Sayed Kashua in Wijzigingen bijhouden heeft verwerkt. Allereerst valt ons het grote zwijgen op. Het is knap hoe Kashua een boeiende roman schrijft over mensen die in vrijwel het hele boek niet praten. Falastien praat al jaren niet tegen S., S.’, dochter, het meisje, praat niet met haar ouders, de vader van S. weigert met zijn zoon te praten. En wat doet S. om de stilte te verbreken? Niets. Gelaten laat hij alles gebeuren, hangend in zijn herinneringen.

Herinneringen

Ook herinneringen spelen een belangrijke rol in het boek. Het is aan de hand van de herinneringen dat we er uiteindelijk achter komen waarom iedereen liever zwijgt. Tegelijkertijd heeft S. zijn herinneringen in de steek gelaten. Voor zijn emigratie naar de VS was hij werkzaam in Jeruzalem als journalist en ghost-writer van autobiografieën. Om de verhalen van zijn klanten mooier te maken, verwerkte S. zijn eigen mooie herinneringen in hun autobiografie. Totdat hij zelf geen mooie herinneringen meer over had, alleen de negatieve. Zijn meest nare herinnering: de onvergeeflijke fout om zijn vaders mooiste jeugdherinnering te publiceren.

Identiteit

We zoeken met S. mee naar zijn identiteit. Is hij een Palestijn, die als balling verteerd wordt door heimwee naar zijn geboortedorp? Of is hij Israëliër, de identiteit die zijn carrière van de grond heeft gekregen? Welke taal moet hij spreken, of moeten zijn kinderen spreken: Arabisch, Hebreeuws of Engels? Tot slot laat Kashua ons in zijn boek kennismaken met de conservatievere Palestijnse gebruiken: schande, eerwraak, uithuwelijking, verbanning. De vraag is: kan S. na dit alles nog in het reine komen met zijn familie?

Bestel het boek hier.

Auteur:               Sayed Kashua
Uitgever:            Ambo|Anthos
Prijs:                    €21,99

 

Share this article

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest